Dikkat eksikliği nedir? Belirtileri ve nedenleri nelerdir?

Dikkat eksikliği nedir? Belirtileri ve nedenleri nelerdir?

Dikkat eksikliğinin belirtileri, dikkat eksikliğine sebep olan etkenler, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun çeşitleri ile birlikte tanı ve tedavi yöntemleri hakkında detaylı bilgileri sizler için derledik.

Çocukluk ve gençlik dönemlerinde sıklıkla karşılaşılan davranış ve ruhsal hastalıklardan biri de dikkat eksikliği ve hiperativite bozukluğudur. Dikkat eksikliği hakkında günümüzde birçok kişinin tam anlamı ile bu durum anlaşılmamaktadır. Ancak doktor tanısı ile kesin olarak tanı konulabilmektedir.

DİKKAT EKSİKLİĞİNDE BELİRTİLER

Birçok kişi dikkat eksikliği hastalığını çocuklarında görse de bunu bir hastalık görmediği için uzun yıllar boyunca da bir hastalık olarak değerlendirilmemiştir. Ancak, günümüzde artık dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozuklukları hastalık olarak onaylanmış, tanı ve tedavi yöntemleri üzerine geniş araştırmalar yapılmıştır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu çocukluk döneminde daha çok erkek çocuklarda görülmektedir. Erişkinlik dönemlerinde ise kadın ve erkeklerde eşit oranlarda bu genetik ve biyolojik hastalık daha sık görülmeye başlanmaktadır. Bu tip bir hastalık bireyllerin yaşamları boyunca başarılarının düşmesine, sosyal hayat ve toplumdan da uzaklaştırılmalarına sebep olmuştur.
Çocuklarda en çok görülen belirtiler okul dönemlerindeki başarısızlıkları olmaktadır. Bunun yanı sıra dikkat toplamada yetersiz kalma, karşısındakini dinlememe, içine kapanıklık ve hayaller kurma gibi belirtiler de sıklıkla görülmektedir. Yetişkin döneminde ise dikkat eksikliği problemi ile uğraşan bireylerin her hangi bir olayda detayları görmediği, bir organizasyon içerisinde aktif rol alamadığı görülmektedir. Dikkat eksikliğine ilave olarak bir de hiperaktivite sorunu var ise yetişkin ya da çocuklar uzun bir süre aynı yerde kalamama, sürekli hareket halinde olma, aşırı konuşma, karşısındakinin konuşmasını kesme, beklenmesi gereken her hangi bir durumda sıkılma ve bekleyememe gibi belirtiler de görülmektedir. Bu durum sürekli olarak dışlanan bir çocuk ve birey olunması gibi önemli sonuçları doğurmaktadır.

DİKKAT EKSİKLİĞİ SEBEPLERİ

Dikkat eksikliği oluşmasındaki en önemli sebepler beyin fonksiyonlarını tam olarak yerine getirememesi, beyin küçülmesi, genetik olarak anne ve babada yer alan dikkat eksikliği hiperaktivite bozuklukları, erken doğum, kafa travması, anne adaylarının hamilelik dönemlerinde alkol ve sigara kullanmalarıdır. Tüm bu sebepler büyük araştırmalar neticesinde keşfedilen ve tanı ve tedavi için önemli olan sebeplerdir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU ÇEŞİTLERİ

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu üç ana grupta incelenmiştir. Dikkatsiz olma, hiperaktiv olma, dürtüsellik gibi çeşitlerden dikkat eksikliği de üç ayrı çeşitte incelenmektedir. En fazla görülen bu üç çeşidin bir araya geldiği kombine çeşittir. Hiperaktivitenin olmadığı sadece dikkat eksikliğinin görüldüğüdür. Hiperaktif dürtüsel tip olarak belirtilen rahatsızlık durumunda ise bireyde dikkat eksikliği bulunmamaktadır.

DİKKAT EKSİKLİĞİ BOZUKLUĞU TANI VE TEDAVİ YÖNTEMLERİ

Dikkat eksikliği bozukluğu tanısı konulması için hastanın belirtilerini yaşıyor olması, hekim kontrolünde bu belirtileri hekime aktarması esastır. Ancak, bir de bu hastalığın belirlenmesinde kıstas alınan ve yetişkin ve çocukluk dönemlerine kapsayan skala cetveli bulunmaktadır. Bu cetvele göre;

Çocuklar için;

• Vanderbilt,
• Conners,
• DEHB Ölçme,
• Swanson, Nolan and Pelham skalalarına bakılırken,
Yetişkinler için;
• Conners yetişkin DEHB Ölçme,
• Wender Utah
• Yetişkinlerin kendi kendini değerlendirme skalalarına bakılmaktadır.
Bu skalaların haricinde en yaygın kullanım alanına sahip olan Moxo dikkat testidir. Bu test çocukluk dönemlerinde 15 dakika, yetişkinlik dönemlerinde ise 18 dakika sürmektedir. Test sonuçları hekim tarafından değerlendirildikten sonra ise uygun tedavi seçeneklerine başvurulmaktadır.
Dikkat eksikliği teşhisinde çocuklar için ayrı tedavi yöntemleri uygulanırken, yetişkinler de ayrı yöntemler uygulanmaktadır. Özellikle dikkat eksikliğinde hem ilaçlı hem de ilaçsız tedavi uygulanmaktadır. Birey veya çocuk için terapi uygulamaları yapılmaktadır. Tedavi sürecinde de özellikle ebeveynlere büyük bir sorumluluk düşmektedir. Tedavi sürecinde olan çocuk için normalden daha fazla anlayışlı olunması tedavinin başarısını arttıracaktır. Birçok ailenin çocuklarındaki dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tedavilerinde başarılı sonuçlara ulaşamamalarına en büyük etken ailenin gösteremediği sabır ve anlayış olmaktadır. Çocuğunuz ile ilgili bu tip bir problemin çözülmesini istiyorsanız ebeveynler olarak sizler de sabrınız ve anlayışınızı gerektiği gibi göstermelisiniz.
Yazımızın başında da değindiğimiz belirtileri yaşıyorsanız, çocuğunuzda fark ettiyseniz vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurmanız, daha sağlıklı ve kaliteli bir yaşam standardı için büyük önem arz etmektedir.